Kong Harald får fortsetje som konge

KONGE: Forslaget om at Noreg bør bli republikk, fekk i år støtte frå alle i SV og 14 representantar frå Arbeidarpartiet. Raudt og MDG, som har éin representant kvar på Stortinget, stemde òg for. Det same gjorde seks av åtte frå Venstre, to frå Høgre og éin frå Frp

KONGE: Forslaget om at Noreg bør bli republikk, fekk i år støtte frå alle i SV og 14 representantar frå Arbeidarpartiet. Raudt og MDG, som har éin representant kvar på Stortinget, stemde òg for. Det same gjorde seks av åtte frå Venstre, to frå Høgre og éin frå Frp Foto:

Av

POLITIKK: Stortingsfleirtalet ser framleis ingen grunn til å endre Noregs styreform frå monarki til republikk, men 36 representantar stemde i år for å avvikle monarkiet.

DEL

Det er åtte fleire enn då saka sist var oppe til votering i 2016. Det kom fram då grunnlovsforslaget om å endre styreform vart debattert og behandla i Stortinget tysdag.

Forslaget om at Noreg bør bli republikk, fekk i år støtte frå alle i SV og 14 representantar frå Arbeidarpartiet. Raudt og MDG, som har éin representant kvar på Stortinget, stemde òg for. Det same gjorde seks av åtte frå Venstre, to frå Høgre og éin frå Frp, viser voteringsoversikta, Det fall dermed med 36 mot 130 stemmer.

Forslaget vart fremma av Kirsti Bergstø (SV), Snorre Valen (SV), Iselin Nybø (V), Sveinung Rotevatn (V), Jette F. Christensen (Ap), Truls Wickholm (Ap) og Heidi Nordby Lunde (H).

Forslagsstillarane ønskte å endre Grunnlova, slik at òg Noreg får eit statsoverhovud som er valt – ein president – som erstattar for dagens kongehus.

Speglar folkemeininga

Då saka sist var oppe i 2016 vart forslaget avvist med 28 mot 135 stemmer. Tre år tidlegare vart forslaget avvist med 83 mot 11 stemmer.

Ei grunnlovsendring krev to tredels fleirtal i Stortinget og må fremmast i ein stortingsperiode, og behandlast i den neste.

SV har ved fleire tilfelle fremma forslag om å gå bort frå monarki som styreform, første gong i 1972.

Sakordførar Bente Stein Mathisen (H) starta òg debatten med å minne om at forslaget har vorte avvist gjentekne gonger.

– Kvar gong Stortinget har behandla forslaget, har eit stort fleirtal stemt imot. Det er ikkje så rart, for stortingsrepresentantane avspeglar folkemeininga i dette spørsmålet. Det er ikkje akkurat eit rop i befolkninga om at ein bør endre statsform i Noreg, sa ho.

Tusen år

Mathisen minte òg om at monarkiet som statsform har meir enn ein tusenårig lang tradisjon i Noreg og viste til meiningsmålingar som viser at monarkiet har brei oppslutning i befolkninga.

– I ei undersøking som TNS Gallup har gjennomført i 2016, kom det fram at 67,1 prosent. ville valt monarki, mens 32,9 prosent ville valt republikk. Det er altså ingen signal som skulle tilseie at det vil bli ei endring i det standpunktet som Stortinget tidlegare har teke i dette spørsmålet, sa ho.

Samtidig erkjente Mathisen at det er mange prinsipielle innvendingar mot monarki som statsform.

– Men målestokken er om folk synest at den statsforma vi har, fungerer. Det synest folket. Kongen og monarkiet har som statsform gitt det norske folket eit stabilt og føreseieleg styringssystem, som folk er fornøgd med.

Artikkeltags