Gå til sidens hovedinnhold

Musikk, dans og drama kan hamne under sparekniven

At elevane må betale meir sjølv for PC'ar, færre yrkesfaglinjer og kutt av musikk, dans og drama-linjer er blant sparetiltaka Vestland skal sjå på for å spare fleire hundre millionar dei neste åra.

For abonnentar

Den ferske fylkeskommunen møter store utfordringar med budsjettet for opplæring og kompetanse.

For å kome i mål, er det eit innsparingsbehov på 82,4 millionar i 2021 samanlikna med opphavleg budsjett for 2020. Dette skal opp i hovudutval for opplæring og kompetanse 16. september, der dei skal sjå på budsjettet for 2021 og økonomiplan 2021–2024.

I ei liste på 24 punkt kjem fylkesdirektøren for utdanning og kompetanse i Vestland med fleire sparetiltak. Det var Firda Tidend som omtalte saka først.

Kutt i gratis elevfrukost i vidaregåande skule, høgare eigenbetaling for pc-utstyr, kutt av gratis sommarskule og leksehjelp er nokre av punkta på lista som totalt gjev ei innsparing på 82,4 millionar kroner.

Også kutt i meningokokkvaksinen er nemnde på lista som tiltak. Det er lagt til grunn ei innsparing på fire millionar kroner som følge av å ikkje tilsette i ledige stillingar og redusert reiseverksemd som følge av auka bruk av digitale møteplassar.

Kutt meir

Men dette var ikkje nok for finansutvalet, som har bede fylkesrådmannen om å synleggjere kvar ein kan kutte ytterlegare 100 millionar. For behovet for å svinge sparekniven vil ikkje verte mindre i åra som kjem, men i auke med 178 millionar til 2024.

På denne alternative lista vert musikk, dans og drama halde fram som det mest kostnadskrevjande studieførebuande utdanningsprogrammet. Det er særleg musikktilbodet som kostar, då dette krev stor grad av einetimar i opplæringa.

– Kostnad per klasse i musikk er om lag det dobbelte av kostnaden ved ei ordinær studiespesialiserande klasse. Å ta bort musikktilbodet ved ein skule og i staden utvide tilbodet på studiespesialiserande utdanningsprogram, kan stipulerast til ei årleg nettoinnsparing på om lag 5 millionar kroner, skriv fylkesdirektøren i forslaget.

Full effekt først i 2024

Vestland fylkeskommune har skuleåret 2020–2021 tilbod i musikk ved fire skular, og Firda vgs. i Gloppen er ein av desse. Dei tre andre Langhaugen vgs. , Stord vgs. og Voss gymnas, er i gamle Hordaland.

Ei eventuell nedlegging av musikktilbodet på to skular er stipulert til ei innsparing på 3,3 millionar kroner i 2021 og 10 millionar kroner i 2024 når alle tre åra av tilbodet er fasa ut.

I innsparingstiltaket er det lagt til grunn at tilbodet vert fasa ut, med full økonomisk effekt frå 2024. Ei eventuell nedlegging av resten av tilbodet på musikk, dans og drama er stipulert til ei innsparing på 3,8 millionar kroner i 2021 og 25 millionar kroner i 2024, når alle tre åra av tilbodet er fasa ut.

Det er dette scenarioet som gjer at det kan bli slutt på dansen på Firda vidaregåande, der musikk dans og drama har vore eit flaggskipa til skulen.

Kan gje høgare oppfylling

Fylkesdirektøren peikar på at ei eventuell nedlegging av tilbod på musikk, dans og drama vil kunne gi høgare oppfylling på andre studieførebuande utdanningsprogramma.

–Samtidig vil ein ta bort mogelegheita for elevar med motivasjon for, og ferdigheiter innan musikk på eit høgare nivå til å utøve dette i eit dedikert treårig løp. Ettersom karakterpoenga hos elevane som går på MDD er høge, er det ikkje grunnlag for å seie at ein reduksjon i tilbodet på MDD vil føre til lågare gjennomføring, skriv han.

Fylkesdirektøren minner også om at dersom fylkeskommunen ikkje gir tilbod innan til dømes musikk, dans og drama, må dei kjøpe plassar i andre fylke for elevar som søker dette utdanningsprogrammet utanfor eige fylke.

– Dette kan påverke netto innsparing ved å redusere eller ta bort tilbodet. Vidare utgreiing av eventuell reduksjon i kostnadskrevjande utdanningsprogram må skje i samband med saka om opplæringstilbodet, skriv han.

Redukusjon i klassetal og yrkesfag

På lista blir også færre klassar med fleire elvar skildra som eit alternativ. Det vil særleg gå utover minre skular i distrikta.

– Oppfyllingsgraden i klassane er gjennomgåande svært høg. Nokre av tilboda i dei delane av fylket som har minst søkargrunnlag har lågare oppfyllingsgrad. Det er i all hovudsak mindre skular utanfor byar og større sentra. Reduksjon i tal klassar på grunnlag av oppfyllingsgraden kan difor gå ut over tilbod ved desse skulane, skriv fylkesdirektøren, som også meiner at fylkeskommunen bør føre ei strengare linje mot halve klassar.

Han peikar på at dette kan føre til at ein del elevar må reise lenger for å få tilsvarande tilbod, noko som kan gje auka skyssutgifter for fylkeskommunen.

Yrkesfag er meir kostnadskrevjande enn studieførebuande tilbod. Fylkesdirektøren ser det difor som ei mogleg tilpassing å endre strukturen slik at fylkeskommunen tilbyr fleire plassar på studieførebuande enn yrkesfag, samanlikna med dagens tilbod.

– Ei slik dreiing av opplæringstilbod vil få konsekvensar, men korleis søkarar og næringsliv vil respondere på dette, veit vi ikkje per no.

Kommentarer til denne saken